IZA-transformatie: geld op, droom voorbij?

Margriet Bos · 2026-06-15

De IZA-transformatie staat op het spel. Volgens Mondriaan-bestuurder Jean-Paul Essers is het simpel: als het transformatiegeld op is, stopt het project. Dat zei hij in een interview met Zorgvisie. En dat roept een belangrijke vraag op: is de transformatie dan mislukt? ### Wat is er aan de hand? Stel je voor: je begint een verbouwing, maar halverwege raakt het geld op. De muren zijn half gestuct, de vloer ligt er nog niet in. Dat is precies wat er nu gebeurt met de IZA-transformatieprojecten in de zorg. Essers legt uit dat structurele bekostiging ontbreekt. Zonder dat wordt het lastig om duurzame veranderingen door te voeren. Het Integraal Zorgakkoord (IZA) was bedoeld om de zorg toekomstbestendig te maken. Denk aan betere samenwerking tussen zorgverleners, meer preventie en minder bureaucratie. Maar nu het geld opdroogt, staan veel projecten op losse schroeven. ### Waarom structurele financiering essentieel is Eenmalig geld is fijn, maar het is geen basis voor echte verandering. Je kunt niet bouwen aan een nieuw zorgstelsel met alleen een startkapitaal. Het is alsof je een huis koopt, maar geen hypotheek kunt krijgen voor de rest. Essers benadrukt: we hebben structurele bekostiging nodig. Anders blijven het losse initiatieven die nooit uitgroeien tot iets blijvends. - **Korte termijn vs. lange termijn**: Eenmalige subsidies zorgen voor projecten die snel opstarten, maar vaak stoppen zodra het geld op is. - **Duurzaamheid**: Structurele financiering geeft rust en ruimte om écht te innoveren. - **Samenwerking**: Zonder vaste budgetten is het moeilijk om partijen aan elkaar te binden voor de lange termijn. ### Wat betekent dit voor de zorg? De gevolgen zijn groot. Patiënten en zorgverleners merken het direct. Projecten die veelbelovend leken, worden afgebroken. Denk aan initiatieven voor thuiszorg, digitale consulten of betere ouderenzorg. Het is zonde van de energie en het geld dat er al in is gestoken. Neem bijvoorbeeld een project dat ouderen helpt langer zelfstandig te wonen. Met slimme technologie en persoonlijke begeleiding. Het werkt, maar zonder structureel budget kan het niet worden voortgezet. Dat is niet alleen frustrerend, het kost ook vertrouwen in de zorg. ### Poll: wat vindt u? De vraag is nu: is de transformatie mislukt als het geld op is? Of is het een kwestie van prioriteiten stellen? Laat uw stem horen in de poll van Zorgvisie. Het is een kans om uw mening te geven over een onderwerp dat ons allemaal raakt. > "Geld besteed, transformatie mislukt?" – Zorgvisie poll van deze week. Dus, wat denkt u? Moeten we meer investeren in structurele oplossingen? Of accepteren dat sommige projecten eenmalig zijn? Deel uw gedachten en help mee de richting van de zorg te bepalen. ### Conclusie De IZA-transformatie staat op een kruispunt. Zonder structurele bekostiging blijven mooie plannen steken in de opstartfase. Het is tijd om te kiezen: blijven we projecten starten die later stoppen, of bouwen we aan een solide basis voor de toekomst? Uw stem telt.