Is onze zorg te gezond? Een boek dat aan het denken zet

Margriet Bos · 2026-06-15

In de wereld van persoonlijke alarmering en veiligheid voor ouderen denken we vaak na over wat goede zorg precies inhoudt. Maar soms is het goed om een stap terug te doen en ons af te vragen: is onze zorg eigenlijk wel zo gezond als we denken? Dat is precies de vraag die oncoloog Schelto Kruijff stelt in zijn boek 'Hoe gezond is het ziekenhuis eigenlijk? Fundamentele vragen over de geneeskunde'. Onze boekenredacteur Krista Kroon dook erin en deelt haar inzichten. ### Overbehandeling: een stille epidemie Kruijff is geen doorsnee dokter. Hij is een oncoloog die zijn eigen beroepsgroep een spiegel voorhoudt. En dat doet hij met verve. Het centrale thema van zijn boek? Overbehandeling en overdiagnostiek. We hebben de neiging om alles wat maar enigszins afwijkt te willen behandelen, maar is dat altijd nodig? Kruijff betoogt van niet. - **Niet elke afwijking is een ziekte.** Soms is een 'afwijking' gewoon een variant van normaal. - **Meer onderzoek leidt niet altijd tot betere uitkomsten.** Het kan juist leiden tot onnodige stress en ingrepen. - **De dokter is ook maar een mens.** Ook artsen hebben hun eigen angsten en belangen, en dat beïnvloedt hun beslissingen. Het is een confronterende boodschap, maar wel een die ons allemaal raakt. Zeker als we denken aan de zorg voor onze ouderen. Moeten we elke val of elke vergeten pil meteen medisch laten onderzoeken? Of kunnen we soms beter vertrouwen op het eigen lichaam en gezonde verstand? ### Een spiegel voor de medische wereld Wat dit boek bijzonder maakt, is de eerlijkheid waarmee Kruijff schrijft. Hij neemt geen blad voor de mond. Hij laat zien hoe de medische wereld gevangen zit in een systeem van protocollen, richtlijnen en financiële prikkels die vaak meer kwaad dan goed doen. Hij pleit voor een meer menselijke geneeskunde, waarin de patiënt centraal staat en niet de diagnose. > "We moeten durven vragen: wat heeft deze patiënt écht nodig? En wat kunnen we beter laten?" Dat is een krachtig citaat dat je aan het denken zet. Want in de praktijk van persoonsalarmering zien we hetzelfde: soms willen we te veel monitoren, te veel controleren, uit angst dat we iets missen. Maar is dat wel de beste zorg? ### Wat betekent dit voor senioren en hun naasten? Voor ouderen en hun verzorgers is dit boek een must-read. Het helpt je om kritisch te blijven naar de zorg die je ontvangt of geeft. Het leert je vragen te stellen en niet klakkeloos elk advies te volgen. En dat is precies wat we nodig hebben in een tijd waarin de zorg steeds duurder wordt en de vergrijzing toeneemt. Kruijff's boek is geen technisch medisch handboek. Het is een toegankelijk en prikkelend essay dat je uitdaagt om anders naar gezondheid en ziekte te kijken. Het is geschreven voor iedereen die wel eens in een ziekenhuisbed heeft gelegen of iemand heeft begeleid die dat deed. ### Conclusie: een aanrader voor elke zorgprofessional Of je nu zelf in de zorg werkt, mantelzorger bent of gewoon geïnteresseerd bent in de toekomst van onze gezondheidszorg: dit boek geeft je stof tot nadenken. Het is confronterend, maar ook hoopvol. Want als we durven veranderen, kunnen we de zorg beter maken voor iedereen. En dat begint met het stellen van de juiste vragen. Krista Kroon geeft het boek dan ook vijf sterren. En wij sluiten ons daarbij aan. Lees het, deel het, en praat erover. Want hoe gezonder onze zorg wordt, hoe beter we voor onszelf en onze ouderen kunnen zorgen.