Is het imago van CliniClowns in gevaar? De feiten op een rij

Margriet Bos · 2026-06-16

Al 34 jaar zijn ze een vertrouwd gezicht in de zorg. Met spel en humor maken ze contact met patiënten in een klinische setting. Maar één opmerking van een IC-arts zette hun imago onder druk. Welke rol spelen CliniClowns eigenlijk in de zorg? En hoe kijken professionals in de persoonsalarmering en veiligheid voor ouderen hiernaar? Laten we eerlijk zijn: als je aan CliniClowns denkt, zie je meteen rode neuzen en grappige hoeden. Maar er zit veel meer achter. Ze zeggen zelf: "Met spel, humor en contact maken wij iedereen in de zorg bewust van zijn eigen handelen." Dat klinkt mooi, maar is het ook effectief? Laten we de feiten eens op een rij zetten. ### Wat doen CliniClowns precies? CliniClowns zijn professionele artiesten die getraind zijn om in zorginstellingen te werken. Ze gaan niet zomaar langs; ze hebben een doel. Hun aanpak is gebaseerd op drie pijlers: - Spel: Ze gebruiken theater en improvisatie om afleiding te bieden. - Humor: Lachen vermindert stress en kan pijn verlichten. - Contact: Ze bouwen een band op met patiënten, vaak op maat. Dit klinkt simpel, maar het vereist veel vaardigheid. Ze moeten aanvoelen wat een patiënt nodig heeft, zonder te storen. Denk aan een kind dat bang is voor een prik, of een oudere die zich eenzaam voelt. CliniClowns kunnen dan even een lichtpuntje zijn. ### De kritiek: één opmerking met grote gevolgen Een paar jaar geleden uitte een IC-arts kritiek. Hij zei dat CliniClowns soms meer chaos dan rust brengen. Vooral op intensive cares, waar elke verstoring gevaarlijk kan zijn. Deze opmerking ging viraal in de zorgwereld. Opeens stond het imago van CliniClowns ter discussie. Zijn ze nog wel nodig? Of zijn ze een overblijfsel uit een andere tijd? Het antwoord is genuanceerd. CliniClowns werken niet overal, en ze worden geselecteerd op geschiktheid. Toch blijft de vraag: hoe belangrijk is humor in een omgeving waar het om leven en dood gaat? Professionals in persoonsalarmering weten dat veiligheid voorop staat, maar ook welzijn speelt een rol. ### Wat kunnen we leren van CliniClowns? Voor ons in de persoonsalarmering en veiligheid voor ouderen is dit een interessante discussie. We zien dagelijks hoe eenzaamheid en angst ouderen treft. Een persoonlijk alarm biedt veiligheid, maar het vervangt geen menselijk contact. CliniClowns laten zien dat een klein gebaar groot verschil kan maken. - Humor vermindert stresshormonen zoals cortisol. - Spel activeert het brein, zelfs bij dementie. - Contact geeft ouderen het gevoel dat ze er nog toe doen. Dit zijn geen soft skills; dit zijn bewezen effecten. Dus in plaats van het imago van CliniClowns te bekritiseren, kunnen we beter kijken naar hun methodes. Hoe kunnen we die toepassen in onze eigen werk? ### De rol van technologie en menselijkheid Natuurlijk, we leven in een digitale wereld. Persoonsalarmering is vaak technisch: een knopje, een sensor, een meldkamer. Maar technologie alleen is niet genoeg. CliniClowns herinneren ons eraan dat zorg draait om verbinding. Hun aanpak is misschien niet geschikt voor elke situatie, maar het principe is universeel. Stel je voor: een oudere draagt een alarm, maar voelt zich geïsoleerd. Wat als we humor of spel kunnen integreren? Denk aan een spraakgestuurde assistent die een grapje maakt, of een app die interactieve oefeningen biedt. Het klinkt futuristisch, maar de basis is er al. ### Conclusie: imagoprobleem of kans? Het imagoprobleem van CliniClowns is eigenlijk een kans. Het dwingt ons om na te denken over wat zorg echt betekent. Het gaat niet alleen om veiligheid, maar ook om welzijn. Voor ons als professionals in Nederland is dit een belangrijk punt. Of je nu werkt met persoonsalarmering of ouderenzorg, onthoud: een lach kan net zo krachtig zijn als een alarmknop. Dus laten we het debat omarmen, niet vrezen. CliniClowns blijven relevant, zolang we openstaan voor hun boodschap. En wie weet, misschien leren we er zelf ook nog wat van.