IGJ moet flink inkrimpen: kan de zorginspectie dit aan?

Margriet Bos · 2026-07-24

De Inspectie voor Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) staat voor een flinke uitdaging. In 2032 moet de organisatie met 30 procent minder personeel werken. Dat is een behoorlijke kaalslag. De nieuwe inspecteur-generaal Monique Vogelzang schrok dan ook van dat vooruitzicht. Toch ziet zij ook mogelijkheden in deze situatie. Maar de lezers van Zorgvisie hebben zo hun twijfels bij dit plan. ### Wat betekent 30 procent minder personeel? Dertig procent minder mensen, dat klinkt als een enorme aderlating. En dat is het ook. De IGJ houdt toezicht op de kwaliteit van zorg in Nederland. Van ziekenhuizen tot verpleeghuizen en de jeugdzorg. Met minder inspecteurs wordt het lastiger om overal snel en grondig te controleren. Stel je voor: je hebt een team van tien inspecteurs. Straks moeten ze het met zeven doen. Drie minder, maar het werk blijft hetzelfde. Dat kan leiden tot langere wachttijden en minder diepgaande onderzoeken. ### Monique Vogelzang: een optimistische kijk Monique Vogelzang is pas begonnen als inspecteur-generaal. Ze is nog niet lang in functie, maar ze heeft al een duidelijke visie. Ze ziet de inkrimping niet alleen als een probleem, maar ook als een kans. Volgens haar kan de IGJ slimmer gaan werken. Denk aan meer gebruik van data-analyse en technologie. Of het herprioriteren van taken. Toch blijft de vraag: is dat genoeg om de kwaliteit te waarborgen? Vogelzang gelooft van wel, maar ze geeft ook toe dat het een uitdaging wordt. ### Wat vinden de professionals in de zorg? De lezers van Zorgvisie reageren verdeeld. Sommigen zijn sceptisch. Ze vragen zich af of minder mensen wel leidt tot betere resultaten. Anderen zien wel heil in de plannen. Maar de meeste reacties uiten zorgen. Een inspecteur moet bijvoorbeeld ter plaatse kunnen kijken. Je kunt niet alles digitaal doen. En met minder inspecteurs wordt dat lastiger. Een paar veelgehoorde punten: - Minder inspecties betekent minder zicht op kwaliteit. - Digitale oplossingen zijn handig, maar niet altijd betrouwbaar. - De werkdruk voor overblijvende inspecteurs kan toenemen. - Het risico op toezichtfouten wordt groter. Toch zijn er ook positieve geluiden. Sommigen denken dat de IGJ efficiënter kan worden. Bijvoorbeeld door beter samen te werken met andere instanties. Of door prioriteit te geven aan de grootste risico's. ### Is dit plan realistisch? De vraag is of het plan van de IGJ wel haalbaar is. Dertig procent minder personeel is een forse bezuiniging. En dat in een tijd waarin de zorg steeds complexer wordt. De bevolking vergrijst, er zijn meer chronisch zieken, en de zorgvraag stijgt. Daar staat tegenover dat de overheid ook moet bezuinigen. Het is een lastig dilemma. > "We moeten keuzes maken, maar die keuzes moeten wel verantwoord zijn," zegt een lezer op Zorgvisie. Dat vat het goed samen. De IGJ moet haar taken anders gaan inrichten. Maar dat mag niet ten koste gaan van de veiligheid van patiënten en cliënten. ### Wat kunnen we verwachten? De komende jaren gaat de IGJ experimenteren met nieuwe werkwijzen. Denk aan meer risicogestuurd toezicht. Of het inzetten van externe experts. Ook wordt er gekeken naar digitalisering. Maar of dat genoeg is, blijft de vraag. De tijd zal het leren. Eén ding is zeker: de discussie over de rol van de inspectie is nog niet voorbij. En dat is maar goed ook, want het gaat om de kwaliteit van onze zorg. ### Conclusie De plannen van de IGJ zijn ambitieus, maar ook riskant. Minder personeel kan leiden tot minder toezicht. En dat kan gevolgen hebben voor de zorgkwaliteit. Toch is er ook hoop. Met slimme oplossingen en een goede prioritering kan de inspectie wellicht efficiënter werken. Maar het blijft een uitdaging. De komende jaren zullen uitwijzen of het plan slaagt of dat de IGJ straks onderbezet is.