IGJ moet 30% bezuinigen op personeel: redt de zorginspectie het of niet?

Margriet Bos · 2026-07-24

De Inspectie voor Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) staat voor een enorme uitdaging. In 2032 moet de organisatie met maar liefst 30 procent minder personeel gaan werken. Dat klinkt als een flinke klap, en dat is het ook. Monique Vogelzang, de nieuwe inspecteur-generaal, schrok dan ook van dit vooruitzicht. Maar ze ziet er ook kansen in. Of dat optimisme terecht is? De lezers van Zorgvisie hebben er flink wat twijfels bij. ### Wat betekent 30 procent minder personeel? Laten we even stilstaan bij wat die 30 procent bezuiniging precies inhoudt. De IGJ controleert of zorginstellingen zoals ziekenhuizen, verpleeghuizen en thuiszorgorganisaties zich aan de regels houden. Ze doen onderzoek na incidenten, voeren inspecties uit en geven advies. Met een derde minder mensen zal dat allemaal een stuk moeilijker worden. Het betekent dat inspecteurs vaker moeten kiezen: welke melding krijgt prioriteit? En welke zaak schuift door? - Minder inspecties betekent minder zicht op kwaliteit van zorg. - Langere wachttijden voor het behandelen van klachten en meldingen. - Meer druk op de overgebleven medewerkers, wat kan leiden tot uitval. Het is een domino-effect waar de hele zorgsector de gevolgen van zal merken. ### Monique Vogelzang: schrikken en kansen zien Monique Vogelzang is pas sinds kort de baas bij de IGJ. Ze gaf eerlijk toe dat ze schrok van het vooruitzicht van 30 procent minder mensen. Maar ze is ook een optimist. Ze ziet mogelijkheden om slimmer te werken, bijvoorbeeld door meer gebruik te maken van data en technologie. Dat klinkt mooi, maar is het ook realistisch? > "We moeten keuzes maken. Niet alles kan meer. Maar we kunnen wel prioriteiten stellen en efficiënter werken." – Monique Vogelzang Die instelling is bewonderenswaardig, maar de praktijk is weerbarstig. Efficiënter werken is niet altijd eenvoudig in een organisatie die afhankelijk is van menselijke beoordeling en ter plekke inspecties. ### Wat vinden de lezers van Zorgvisie? Zorgvisie peilde de mening van hun lezers, en die waren niet mals. Het vertrouwen in het plan om met 30 procent minder personeel te werken is laag. Veel lezers vrezen dat de kwaliteit van toezicht eronder gaat lijden. Ze wijzen erop dat de IGJ nu al moeite heeft om alle taken aan te kunnen. Minder mensen betekent dat er nog meer door de muren glipt. - Sommige lezers noemen het plan "onverantwoord". - Anderen vragen zich af of de politiek wel beseft wat de gevolgen zijn. - Een enkeling ziet het als een kans om de organisatie te hervormen. De meningen zijn verdeeld, maar de scepsis overheerst. Het is een discussie die nog lang niet is beslecht. ### Hoe kan de IGJ zich voorbereiden? Als de bezuinigingen doorgaan, moet de IGJ creatief zijn. Er zijn een paar manieren om de klap op te vangen: - **Digitalisering**: Meer gebruik van data-analyse om risico's te voorspellen. - **Samenwerking**: Nauwer samenwerken met andere toezichthouders, zoals de Nederlandse Zorgautoriteit. - **Prioriteren**: Duidelijk kiezen welke inspecties het belangrijkst zijn. Maar al deze oplossingen hebben hun grenzen. Digitalisering kan niet alle menselijke oordelen vervangen. En samenwerken is mooi, maar het vergt tijd en afstemming. ### Wat betekent dit voor de zorgsector? De gevolgen voor de zorgsector zijn groot. Zonder goed toezicht kunnen misstanden langer onopgemerkt blijven. Denk aan verpleeghuizen waar de kwaliteit onder de maat is, of ziekenhuizen die fouten maken. De IGJ is een stok achter de deur. Als die stok korter wordt, kan dat leiden tot meer incidenten. Het is een lastige puzzel. Enerzijds moet er bezuinigd worden, anderzijds is goed toezicht essentieel voor veilige zorg. De komende jaren zal blijken of de IGJ de balans kan vinden.