IC-verpleegkundigen ontsnappen uit de sleur

Margriet Bos · 2026-05-19

Nascholing is een terugkerend, verplicht onderdeel in de zorg. Meestal zijn het middagen waarop zorgprofessionals van collega’s een PowerPointcollege krijgen. In Gelre hebben de verpleegkundigen van de IC daar iets leukers op bedacht. Stel je voor: je werkt al jaren op de intensive care, elke dag sta je paraat voor levensreddende zorg. Maar bijscholing? Dat voelt vaak als een verplicht nummer, met een zaal vol vermoeide gezichten en een eindeloze stroom dia’s. Toch is het essentieel om up-to-date te blijven, zeker in een vakgebied dat zo snel verandert als de zorg. ### Waarom traditionele nascholing niet werkt Laten we eerlijk zijn: een standaard PowerPointpresentatie van twee uur is niet de meest effectieve manier om te leren. Uit onderzoek blijkt dat de meeste mensen na twintig minuten hun aandacht verliezen. Voor verpleegkundigen, die al een zware dienst achter de rug hebben, is dat helemaal een uitdaging. Ze zitten er wel, maar hoe veel blijft er hangen? Bovendien missen deze sessies vaak de praktische toepassing. Je leert wel over nieuwe protocollen, maar zonder oefening in een realistische setting is de kans groot dat je het snel weer vergeet. Dat is niet alleen zonde van de tijd, maar ook van het geld – een gemiddelde nascholingsdag kost al snel €250 per deelnemer als je reiskosten en uren meetelt. ### De IC van Gelre doet het anders In Gelre hebben ze een creatieve oplossing bedacht. De verpleegkundigen van de IC organiseren namelijk 'ontsnappingskamers' als onderdeel van hun nascholing. Klinkt gek, maar het werkt als een tierelier. In plaats van passief te luisteren, worden ze actief uitgedaagd om medische puzzels op te lossen binnen een bepaalde tijd. Denk aan scenario's zoals een patiënt die plotseling achteruitgaat, of een apparaat dat uitvalt. Je moet snel schakelen, samenwerken en de juiste beslissingen nemen – precies wat je in de praktijk ook doet. Het is leerzaam, maar ook gewoon leuk. En dat maakt een wereld van verschil. ### De voordelen van een ontsnappingskamer in de zorg Waarom zouden meer ziekenhuizen dit moeten overwegen? Hier zijn een paar redenen: - **Betere kennisretentie**: Door te doen in plaats van te luisteren, onthouden verpleegkundigen de informatie veel langer. Studies tonen aan dat actief leren de retentie met wel 75% kan verhogen. - **Teamversterking**: Je moet samenwerken onder druk, wat de onderlinge band versterkt. Dat komt de zorg op de afdeling direct ten goede. - **Kostenbesparing**: Hoewel de initiële opzet wat tijd kost, bespaar je op lange termijn omdat je minder herhalingen nodig hebt. Geen dure externe trainers meer, maar een intern team dat elkaar versterkt. - **Praktijkgericht**: Het sluit naadloos aan op de dagelijkse realiteit, zonder dat het voelt als een verplichting. Het is gewoon een uitdagend spel. Natuurlijk is het niet voor iedereen weggelegd. Sommige verpleegkundigen houden van gestructureerde theorie, en dat is ook oké. Maar voor de meesten is dit een verademing. Het doorbreekt de sleur en geeft weer energie. ### Hoe je zelf aan de slag kunt Wil je dit ook op jouw afdeling introduceren? Begin klein. Kies een specifiek thema, zoals reanimatie of medicatieveiligheid, en ontwerp een korte sessie van 30 minuten. Je hebt geen dure materialen nodig; een lege kamer, wat props en een goede scenario zijn genoeg. Betrek je collega’s bij het bedenken van de puzzels – dat maakt het meteen draagvlak. Het mooiste is dat je het kunt aanpassen aan jullie eigen behoeften. In Gelre gebruiken ze het voor IC-verpleegkundigen, maar het werkt net zo goed op de spoedeisende hulp of een gewone verpleegafdeling. De kern is: maak leren leuk en relevant. ### Tot slot Nascholing hoeft geen straf te zijn. De verpleegkundigen van Gelre bewijzen dat je met een beetje creativiteit een hoop kunt bereiken. Het gaat niet om de perfecte PowerPoint, maar om de verbinding met je team en de praktijk. Dus waar wacht je nog op? Haal die ontsnappingskamer in huis en geef je nascholing een boost.