Hoe de IGJ met 300 banen minder hetzelfde toezicht wil blijven leveren

Margriet Bos · 2026-07-20

De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) gaat tot 2032 zo'n 300 van de huidige 950 banen schrappen. Dat vertelde IGJ-topvrouw Monique Vogelzang aan Zorgvisie. De toezichthouder kampt met een stapeling van taakstellingen en andere financiële tegenwind. En dat roept een belangrijke vraag op: kan de IGJ hetzelfde toezicht leveren met 300 minder mensen? Het is een lastige puzzel. Want minder mensen betekent vaak minder capaciteit om controles uit te voeren. En dat terwijl de zorgsector alleen maar complexer wordt. Denk aan de vergrijzing, nieuwe technologieën en strengere regels. De IGJ moet dus slimme keuzes maken. ### Waarom moet de IGJ bezuinigen? De bezuinigingen komen niet uit de lucht vallen. De overheid heeft de afgelopen jaren meerdere taakstellingen opgelegd aan de IGJ. Dat betekent dat de inspectie met minder geld moet doen. Daarnaast spelen andere financiële tegenwinden mee, zoals stijgende kosten voor huisvesting en ICT. Het is een trend die we vaker zien bij overheidsinstanties: efficiënter werken met minder middelen. Maar efficiënter werken is makkelijker gezegd dan gedaan. Zeker als het gaat om toezicht op de gezondheidszorg. Een verkeerde controle kan grote gevolgen hebben. Patiënten moeten erop kunnen vertrouwen dat de zorg veilig is. En dat vertrouwen staat onder druk als de inspectie minder mensen heeft. ### Wat betekent dit voor de zorgsector? Voor zorginstellingen kan dit zowel goed als slecht nieuws zijn. Aan de ene kant kan de IGJ zich meer gaan richten op risicogestuurd toezicht. Dat betekent dat instellingen die goed presteren minder vaak worden gecontroleerd. Aan de andere kant kan het betekenen dat er minder capaciteit is voor klachten en meldingen. En dat is juist een belangrijk onderdeel van het werk van de IGJ. - Minder controles op locatie - Meer focus op data-analyse - Mogelijk langere wachttijden voor meldingen - Strengere prioritering van risico's ### Kan de IGJ hetzelfde toezicht leveren? Dat is de grote vraag. Monique Vogelzang lijkt er vertrouwen in te hebben dat het kan. Ze zegt dat de IGJ zich moet aanpassen aan de nieuwe realiteit. Maar of dat betekent dat het toezicht echt hetzelfde blijft, is de vraag. Minder mensen betekent onvermijdelijk dat er keuzes worden gemaakt. En die keuzes kunnen gevolgen hebben voor de kwaliteit van het toezicht. > "We moeten slimmer werken, niet alleen harder." - Monique Vogelzang, IGJ-topvrouw Toch is het een risico. Want toezicht is mensenwerk. Het gaat om gesprekken met zorgverleners, het beoordelen van dossiers en het signaleren van problemen. Dat kun je niet allemaal automatiseren. En als er minder mensen zijn, kan de inspectie minder diep graven. ### Wat kunnen zorginstellingen doen? Zorginstellingen kunnen zich voorbereiden op deze veranderingen. Bijvoorbeeld door zelf meer te investeren in kwaliteit en veiligheid. Hoe beter een instelling presteert, hoe minder controle er nodig is. Ook kunnen instellingen transparanter zijn over hun processen. Dat schept vertrouwen bij de inspectie. Daarnaast is het belangrijk om alert te blijven op signalen van problemen. De IGJ zal waarschijnlijk vaker gebruikmaken van data-analyse om risico's te identificeren. Zorginstellingen kunnen die data zelf ook gebruiken om verbeteringen door te voeren. ### De toekomst van toezicht in Nederland De bezuinigingen bij de IGJ zijn een signaal dat de overheid kritischer kijkt naar haar eigen uitgaven. Maar het is ook een kans om het toezicht te moderniseren. Door meer gebruik te maken van technologie en data kan de inspectie efficiënter werken. Maar het blijft een balans tussen efficiëntie en kwaliteit. Uiteindelijk draait het om één ding: de veiligheid van patiënten. En die mag nooit in het gedrang komen. Of de IGJ dat met 300 minder mensen kan waarmaken, zal de komende jaren blijken. Maar één ding is zeker: het wordt een uitdaging.