GGZ-wachtlijst in Groningen: 70% korter door deze aanpak

Margriet Bos · 2026-11-10

### De langste wachtlijst van Nederland Groningen had jarenlang de langste wachtlijst in de geestelijke gezondheidszorg (ggz) van heel Nederland. Bij 14 van de 15 diagnosegroepen werden de treeknormen overschreden. Dat betekent dat patiënten veel langer moesten wachten dan landelijk is afgesproken. Lentis-bestuurder Ester Kuiper noemt het een hardnekkig probleem. “We zagen dat de wachtlijsten maar niet korter werden, ondanks alle inspanningen.” ### Een proef in Stadskanaal Om te voorkomen dat mensen in de tussentijd verder in de problemen raakten, startte Stadskanaal met de eerste Voorzorggroep van Nederland. Het idee is simpel: bied patiënten die op de wachtlijst staan alvast een laagdrempelig behandeltraject aan. Zo voorkom je escalatie en blijf je in contact met de patiënt. De Voorzorggroep is een samenwerking tussen huisartsen, ggz-instellingen en gemeenten. ### Hoe werkt een Voorzorggroep? In een Voorzorggroep krijgen patiënten voorlichting, ondersteuning en korte behandelingen aangeboden. Denk aan psycho-educatie, lotgenotencontact of praktische hulp bij dagelijkse problemen. Het doel is niet om de specialistische behandeling te vervangen, maar om de wachttijd zinvol te overbruggen. Patiënten leren omgaan met hun klachten en bouwen een netwerk op. Tegelijkertijd houden hulpverleners zicht op wie er echt snel specialistische hulp nodig heeft. ### Het resultaat: 70% kortere wachtlijst De cijfers liegen er niet om. Dankzij de Voorzorggroep is de wachttijd voor specialistische ggz in Groningen met maar liefst 70 procent afgenomen. Patiënten stromen sneller door en de behandeltrajecten zijn efficiënter geworden. Volgens Kuiper komt dat doordat de juiste mensen op het juiste moment de juiste zorg krijgen. Mensen die het zonder specialistische hulp redden, worden eerder doorverwezen naar lichtere zorg. En degenen die het echt nodig hebben, kunnen sneller terecht. > “We hebben geleerd dat wachten niet hetzelfde is als niets doen. Door patiënten alvast te ondersteunen, voorkomen we erger.” – Ester Kuiper, bestuurder Lentis ### Wat betekent dit voor de toekomst? De aanpak in Stadskanaal wordt inmiddels ook elders in het land bekeken. De Voorzorggroep laat zien dat je met slimme samenwerking en durf te experimenteren veel kunt bereiken. Natuurlijk is het geen wondermiddel. Er blijft druk op de ggz en niet alle wachtlijsten zijn verdwenen. Maar het is een stap in de goede richting. Belangrijk is wel dat er voldoende financiering blijft voor dit soort initiatieven. Want zoals Kuiper zegt: “Voorkomen is beter dan wachten.” Wil je meer weten over hoe je zelf een Voorzorggroep kunt opzetten? Neem contact op met je regionale ggz-instelling of kijk op de website van je gemeente.