GGZ vast door woningtekort: 7.750 huizen per jaar nodig

Margriet Bos · 2026-05-26

Het is een schrijnende situatie: mensen die na een behandeling in een ggz-kliniek of beschermde setting weer zelfstandig willen wonen, komen nauwelijks aan een huurwoning. Jaarlijks is er een tekort van maar liefst 7.750 woningen. Dit probleem raakt niet alleen de cliënten, maar ook hun zorgverleners en de maatschappij als geheel. Laten we eens dieper duiken in wat dit betekent en waarom het zo belangrijk is om hier een oplossing voor te vinden. ### Waarom is dit woningtekort zo'n groot probleem? Wanneer iemand klaar is met een ggz-behandeling, is de volgende stap vaak een stabiele woonplek. Zonder die plek kan herstel stagneren. Het is alsof je een plant uit een kas haalt en in droge grond zet; zonder de juiste omgeving kun je niet groeien. Dit tekort leidt tot langere wachtlijsten in klinieken, omdat mensen niet kunnen doorstromen. En dat kost niet alleen tijd, maar ook geld: gemiddeld € 250 per dag per cliënt die onnodig in een instelling verblijft. ### De impact op cliënten en hun omgeving Voor cliënten zelf is het een enorme stressfactor. Stel je voor: je werkt hard aan je herstel, maar dan is er geen plek om dat vol te houden. Uit onderzoek van het Trimbos-instituut blijkt dat een gebrek aan passende huisvesting een van de grootste risicofactoren is voor terugval. Dit betekent dat mensen vaker opnieuw worden opgenomen, wat de druk op de ggz verder verhoogt. Het is een vicieuze cirkel die we moeten doorbreken. ### Wat voor woningen zijn er nodig? Het gaat niet alleen om kwantiteit, maar ook om kwaliteit. Cliënten hebben behoefte aan: - Betaalbare huurwoningen in de sociale sector, met een huur onder de € 800 per maand. - Woningen met lichte ondersteuning, zoals een huismeester of een vast contactpersoon. - Locaties dicht bij voorzieningen zoals openbaar vervoer, supermarkten en huisartsen. - Een veilige buurt, want een onveilige omgeving kan herstel in de weg staan. Zonder deze combinatie blijven cliënten tussen wal en schip vallen. En dat is niet alleen zonde voor hen, maar voor ons allemaal. ### De rol van gemeenten en woningcorporaties Gemeenten en woningcorporaties spelen een cruciale rol, maar de samenwerking verloopt vaak stroef. Woningcorporaties hebben te maken met een algemeen tekort aan sociale huurwoningen, waardoor prioriteit geven aan ggz-cliënten lastig is. Toch zijn er goede voorbeelden, zoals in Utrecht, waar een speciaal project 50 woningen per jaar vrijmaakt voor deze doelgroep. Dit laat zien dat het mogelijk is, maar er is meer schaal nodig. ### Een oproep tot actie We kunnen niet langer wachten. Het jaarlijkse tekort van 7.750 woningen vraagt om een landelijke aanpak. Dit betekent dat er meer geïnvesteerd moet worden in nieuwbouw, maar ook in tijdelijke oplossingen zoals ombouw van leegstaande kantoren. Daarnaast is het essentieel dat zorg en wonen beter op elkaar worden afgestemd. Want zoals een cliënt het verwoordde: "Een huis is niet alleen een dak boven je hoofd, het is de basis voor een nieuw begin." Laten we ervoor zorgen dat die basis er voor iedereen is. Het is tijd om woorden om te zetten in daden.