Gezondheid is van ons allemaal: 1% oplossing voor heel Nederland

Margriet Bos · 2026-10-06

### Waarom gezondheid niet alleen een taak is van het ministerie Stel je voor: je buurt heeft een wandelclub voor ouderen, de sportschool om de hoek geeft gratis valpreventie en de huisarts werkt samen met de wijkverpleging. Mooi toch? Maar wat als die initiatieven geen ruimte krijgen om te groeien? Dat is precies waar Sjaak Wijma en René Héman zich zorgen over maken. Zij vinden dat 'health in all policies' – gezondheid meenemen in alle beleidsterreinen – veel te groot is voor het ministerie van Volksgezondheid alleen. “Gezondheid is niet van VWS, het is van ons allemaal,” zeggen ze. En dat betekent dat álle ministeries een steentje moeten bijdragen. ### Het probleem: geen duidelijke route Op dit moment ontbreekt een heldere aanpak. Overal in het land borrelt het van lokale initiatieven die gezondheid bevorderen. Denk aan beweegtuinen, gezonde schoolkantines of projecten tegen eenzaamheid. Maar zonder een duidelijke route blijven het losse eilandjes. Wijma en Héman pleiten daarom voor een vrije experimenteerruimte. Laat gemeenten, zorgverleners en inwoners zelf experimenteren. Geef ze de ruimte om te doen wat werkt, zonder eindeloze regels. En dat mag best wat kosten. ### 1 procent voor gezondheid Hun opvallende voorstel: alle ministeries reserveren 1 procent van hun begroting voor gezondheidsbevordering. Dat klinkt misschien radicaal, maar bedenk eens: hoeveel geld gaat er nu naar ziekten die voorkomen hadden kunnen worden? Door preventie centraal te stellen, kunnen we op termijn miljarden besparen. > “Gezondheid is niet van VWS, het is van ons allemaal.” – Sjaak Wijma en René Héman Dat betekent concreet: - **Infrastructuur**: meer wandel- en fietspaden, veilige speelplekken. - **Onderwijs**: aandacht voor voeding en beweging op school. - **Werk**: werkgevers stimuleren om gezond gedrag te ondersteunen. - **Ruimtelijke ordening**: buurten ontwerpen die uitnodigen tot bewegen. ### Wat betekent dit voor jou als professional? Als je werkt met senioren en persoonsalarmering, dan weet je hoe belangrijk het is dat ouderen zich veilig voelen. Maar veiligheid is meer dan een alarmknop. Het gaat ook om gezond blijven, mobiel blijven en mee kunnen doen. Juist die brede blik – health in all policies – kan ervoor zorgen dat senioren langer zelfstandig thuis kunnen wonen. Denk aan een wijk waar de huisarts samenwerkt met de sportschool, waar de apotheek voorlichting geeft over valpreventie en waar de gemeente zorgt voor goede verlichting op straat. Dat is geen droom, dat kan werkelijkheid worden als we gezondheid niet als apart thema zien, maar als onderdeel van alles wat we doen. ### Hoe nu verder? Wijma en Héman roepen op tot actie. Niet alleen van de overheid, maar van ons allemaal. Als professional kun je zelf het verschil maken door gezondheid bespreekbaar te maken. Bijvoorbeeld door bij een cliënt niet alleen te vragen naar het alarm, maar ook naar beweging, voeding en sociale contacten. Kortom: gezondheid is van ons allemaal. Laten we zorgen dat die boodschap doorklinkt in elk beleidsstuk, elke begroting en elk gesprek. Want een gezonde samenleving begint bij onszelf – en bij 1 procent durf.