Gezondheid is van ons allemaal: waarom 1 procent het verschil kan maken

Margriet Bos · 2026-10-06

### Een nieuwe kijk op gezondheidsbeleid Stel je voor: elke keer dat we een beslissing nemen op het gebied van ruimtelijke ordening, vervoer of onderwijs, denken we automatisch na over de gevolgen voor onze gezondheid. Dat is kort gezegd het idee achter 'Health in All Policies' (HIAP). Maar volgens Sjaak Wijma en René Héman, twee vooraanstaande stemmen in de gezondheidssector, is de weg ernaartoe nog allesbehalve duidelijk. Terwijl lokale initiatieven als paddenstoelen uit de grond schieten, ontbreekt het op nationaal niveau aan een duidelijke route. En dat is jammer, want de potentie is enorm. ### Lokale initiatieven bloeien, maar missen ruimte Overal in het land zie je mooie voorbeelden: buurtmoestuinen, wandelgroepen voor ouderen, gezonde schoolkantines. Het borrelt van de ideeën. Maar deze initiatieven lopen vaak tegen grenzen aan. Regels, gebrek aan financiering, of simpelweg te weinig experimenteerruimte. Wijma en Héman pleiten dan ook voor een vrije experimenteerruimte. Laat mensen en organisaties gewoon doen, en kijk wat werkt. Want zoals zij zeggen: "Gezondheid is niet van VWS, het is van ons allemaal." En dat betekent dat we het samen moeten aanpakken. ### 1 procent voor gezondheid: een kleine stap met grote gevolgen Het voorstel is simpel maar krachtig: alle ministeries zouden 1 procent van hun begroting moeten reserveren voor gezondheidsbevordering. Dat klinkt misschien als een druppel op een gloeiende plaat, maar stel je voor wat er gebeurt als elk departement meedenkt. Van Infrastructuur tot Onderwijs, van Economische Zaken tot Sociale Zaken. Als zij allemaal 1 procent inzetten voor gezondheid, ontstaat er een vliegwieleffect. Denk aan gezondere werkplekken, meer beweegvriendelijke wijken, of lesprogramma's over voeding. Het is een investering in de toekomst. > "Gezondheid is niet van VWS, het is van ons allemaal." - Sjaak Wijma en René Héman ### Waarom dit voor jou als professional belangrijk is Als je werkt met senioren of in de persoonsalarmering, dan weet je hoe belangrijk het is dat ouderen zo lang mogelijk gezond en zelfstandig blijven. Valpreventie, eenzaamheidsbestrijding, beweging: het zijn allemaal thema's die raken aan gezondheid. Door HIAP serieus te nemen, krijgen deze thema's een structurele plek in het beleid. En dat kan betekenen dat er meer geld en aandacht komt voor initiatieven die jij belangrijk vindt. Denk aan betere voorlichting over persoonlijke alarmen, of aan programma's die senioren helpen om langer thuis te wonen. Het is een kans die we niet mogen laten liggen. ### Hoe nu verder? Natuurlijk is het niet iets dat van vandaag op morgen geregeld is. Er zal discussie zijn over budgetten en prioriteiten. Maar de oproep van Wijma en Héman is duidelijk: begin met experimenteren. Geef lokale initiatieven de ruimte. En zorg dat gezondheid een vanzelfsprekend onderdeel wordt van alle beleidsbeslissingen. Dat vraagt om lef en samenwerking. Maar als het lukt, plukken we er allemaal de vruchten van. Want uiteindelijk gaat het om een simpele waarheid: een gezonde samenleving is een sterkere samenleving. ### Wat kun jij doen? Misschien denk je: wat kan ik als professional nu doen? Begin klein. Denk na over hoe jouw werk raakt aan gezondheid. Betrek gezondheid in je gesprekken met ouderen. Moedig hen aan om actief te blijven. En als je de kans krijgt, steun dan lokale initiatieven die gezondheid bevorderen. Want zoals Wijma en Héman al zeiden: gezondheid is van ons allemaal. Laten we er samen voor zorgen dat het niet bij woorden blijft.