Focuskliniek: Waarom een harde scheiding tussen zorgvormen cruciaal is

Margriet Bos · 2026-01-29

Stel je voor: je hebt eindelijk een operatiedatum. Je bent mentaal voorbereid, alles is geregeld. En dan... wordt het uitgesteld. Omdat er iemand met spoed binnenkomt. Herkenbaar? Het is een frustratie die veel patiënten kennen. Maar wat als dat niet meer hoeft? Ilse van Stijn, bestuurder van het HagaZiekenhuis, heeft daar een heldere visie op. Volgens haar is er één absolute voorwaarde voor een succesvolle focuskliniek: een keiharde knip tussen acute en planbare zorg. Geen grijze zone, geen uitstel. Gewoon doen wat gepland staat. ### Wat is een focuskliniek eigenlijk? Even terug naar de basis. Een focuskliniek is een zelfstandige kliniek die gespecialiseerd is in planbare zorg. Denk aan knieoperaties, staaroperaties, of bepaalde orthopedische ingrepen. Het zijn behandelingen die je maanden van tevoren plant. Het grote voordeel? Specialisatie leidt tot efficiëntie en vaak betere resultaten. Maar het concept staat of valt met die scheiding. In het nieuwe HagaDirect, de focuskliniek van het HagaZiekenhuis, gaan geplande operaties altijd door. Punt. Er komt geen acute patiënt tussen. Dat klinkt simpel, maar het vraagt om een fundamenteel andere manier van denken in de zorg.  ### Waarom die harde scheiding zo belangrijk is Je kunt het vergelijken met een restaurant. Stel: je hebt een reservering om 20:00 uur. Je komt op tijd, maar er staat nog een groep van het lopende buffet. Die moet eerst weg. Jij wacht. In de zorg werkt het vaak net zo. Acute gevallen gaan voor. Logisch, want spoed heeft prioriteit. Maar voor de patiënt die al maanden wacht, voelt dat oneerlijk. Die harde scheiding lost dat op. Het creëert voorspelbaarheid. Voor patiënten, maar ook voor zorgverleners. Chirurgen weten precies wat ze die dag gaan doen. Verpleegkundigen kunnen zich voorbereiden. En de patiënt? Die heeft zekerheid. - Geen laatste-minuut afzeggingen meer - Betere planning van herstel en nazorg - Minder stress voor patiënt en familie - Optimale bezetting van operatiekamers ### De praktijk: Hoe werkt HagaDirect? HagaDirect opereert volledig gescheiden van de spoedzorg. Het heeft eigen operatiekamers, eigen personeel, en een eigen planning. Als er iemand met een gebroken heup binnenkomt op de spoedeisende hulp, heeft dat nul impact op de geplande knie-operaties bij HagaDirect. Dat betekent ook: geen overloop, geen uitstel. Wat gepland staat, gaat door. Het is een principe waar ze hard aan vasthouden. Want alleen zo kun je de voordelen van specialisatie echt benutten. ### Wat betekent dit voor patiënten? Voor jou als patiënt verandert er veel. Ten eerste: zekerheid. Je operatiedatum is heilig. Ten tweede: specialisatie. Teams die dag in, dag uit dezelfde ingrepen doen, worden er ontzettend goed in. En ten derde: rust. Je weet waar je aan toe bent. Het is een mentaliteitsverandering. Van 'het ziekenhuis bepaalt' naar 'de patiënt plant'. En dat is precies waar de zorg naartoe moet, vindt Van Stijn. Meer regie voor de patiënt, minder wachten, betere kwaliteit. ### De toekomst van planbare zorg De focuskliniek is geen wondermiddel voor alle zorgproblemen. Maar voor planbare ingrepen is het een gamechanger. Het laat zien dat door specialisatie en strakke scheiding, de zorg beter kan worden. Het vraagt wel moed. Want je moet accepteren dat acute zorg en planbare zorg fundamenteel anders zijn. En dat ze soms apart georganiseerd moeten worden. Maar de beloning is groot: patiënten die op tijd geholpen worden, zonder onverwachte verrassingen. Zoals Ilse van Stijn het zegt: "Soms moet je radicaal kiezen voor kwaliteit. Deze scheiding is zo'n keuze." En wie wil er nu niet geopereerd worden in een kliniek die radicaal kiest voor de beste zorg?