Deze nieuwe verdeelregels maken een einde aan de strijd om 600 miljoen

Margriet Bos · 2026-08-10

De afgelopen maanden was er flink wat te doen over de IZA-gelden. Zorgaanbieders, gemeenten en regio's trokken aan de bel, want de verdeling voelde voor velen als een loterij zonder eerlijke kansen. Maar nu is er goed nieuws: het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) heeft nieuwe regels opgesteld die de verdeling van de AZWA-doorbraakgelden een stuk transparanter moeten maken. En dat is hard nodig, want er staat maar liefst 600 miljoen euro op het spel. ### Waarom de oude situatie voor frustratie zorgde De afgelopen jaren was het een bekend refrein: de ene regio kreeg moeiteloos miljoenen binnen, terwijl de andere regio ondanks sterke plannen achter het net viste. Dat leidde tot wrevel en het gevoel dat sommige partijen bevoordeeld werden. De roep om een eerlijkere aanpak werd steeds luider, vooral onder kleinere zorginstellingen en initiatieven die buiten de gebaande paden opereerden. Het probleem zat hem niet in de ambitie van de plannen, maar in de systematiek. Er was geen eenduidig kader waarmee aanvragen werden beoordeeld. Dat maakte het proces onvoorspelbaar en soms zelfs willekeurig. Vooral voor partijen die niet de beschikking hadden over een uitgebreide lobby- of subsidieafdeling, was dat een flinke drempel. ### Wat de nieuwe regels precies inhouden De nieuwe verdeelregels zijn ontworpen om die ongelijkheid weg te nemen. Het belangrijkste uitgangspunt: elke aanvraag wordt voortaan beoordeeld op objectieve criteria, zoals impact, haalbaarheid en schaalbaarheid. Daarnaast wordt er gekeken naar de mate waarin een project bijdraagt aan de landelijke zorgdoelstellingen, zoals het terugdringen van wachtlijsten en het versterken van de thuiszorg. Een andere belangrijke wijziging is dat er meer ruimte komt voor regionale spreiding. Het geld moet niet alleen terechtkomen bij de bekende grootstedelijke initiatieven, maar ook bij innovatieve projecten in landelijke gebieden. Dat betekent dat een klein zorgcollectief in Drenthe straks net zo'n kans maakt als een groot universitair medisch centrum in Amsterdam. ### Wat betekent dit voor zorgaanbieders en ouderen? Voor zorgaanbieders is dit een uitgelezen kans om hun plannen te presenteren zonder angst voor oneerlijke concurrentie. De aanvraagprocedure wordt bovendien eenvoudiger, met heldere richtlijnen en een vast tijdschema. Geen verrassingen meer achteraf, maar duidelijkheid vooraf. Voor ouderen zelf heeft dit alles een direct effect. De doorbraakgelden zijn namelijk bedoeld om innovaties te stimuleren die het leven van kwetsbare ouderen concreet verbeteren. Denk aan slimme alarmsystemen, betere valpreventie en meer mogelijkheden om langer zelfstandig thuis te wonen. Als die middelen eerlijker worden verdeeld, betekent dat in de praktijk dat er straks meer gevarieerde en toegankelijke oplossingen beschikbaar komen, ook in de minder grote gemeenten. ### De rol van persoonsalarmering in deze ontwikkeling Het is geen geheim dat persoonsalarmering een van de speerpunten is binnen de ouderenzorg. Met de nieuwe verdeelregels kunnen initiatieven die zich richten op slimme alarmering rekenen op een eerlijkere kans op financiering. Dat is belangrijk, want een goede alarmering kan het verschil maken tussen snel ingrijpen of een langdurig verblijf in het ziekenhuis. Denk bijvoorbeeld aan systemen die niet alleen reageren op een noodknop, maar ook onregelmatigheden in beweging of slaap detecteren. Dit soort technologieën worden steeds betaalbaarder en toegankelijker, maar zonder de juiste financiële steun blijven ze vaak hangen in de pilotfase. Met de nieuwe regels komt daar hopelijk verandering in. ### Hoe nu verder? De komende maanden worden de regels verder uitgewerkt en gepubliceerd. Zorgaanbieders en initiatiefnemers doen er goed aan om zich alvast voor te bereiden. Dat betekent: plannen scherpstellen, samenwerkingen zoeken en duidelijk maken wat het maatschappelijke rendement is. Wie dat goed doet, maakt straks een serieuze kans op een deel van die 600 miljoen euro. Het is een ontwikkeling die we als sector met vertrouwen tegemoet kunnen zien. Niet omdat het geld nu ineens overvloedig aanwezig is, maar omdat de regels eindelijk recht doen aan de goede ideeën die er in het land zijn. En dat is precies wat nodig is om de zorg voor ouderen naar een hoger niveau te tillen.