Een op de drie verpleeghuisbewoners verhuist onverwacht: wat speelt er?

Margriet Bos · 2026-09-16

### Inleiding Stel je voor: je bent net gewend in je nieuwe kamer, je hebt je weg gevonden naar de eetzaal en de gezamenlijke woonkamer. En dan komt er ineens een verhuizing naar een andere afdeling of zelfs een andere locatie. Voor een op de drie verpleeghuisbewoners is dit realiteit. Hoogleraar Hilde Verbeek schrok van deze cijfers. Ze onderzocht waarom zoveel ouderen binnen het verpleeghuis moeten verhuizen. De belangrijkste redenen? Crisisopnames en het moeten plooien naar het systeem. ### Crisisopnames: een veelvoorkomende oorzaak Een crisisopname betekent dat iemand plotseling, vaak na een val of acute ziekte, in het verpleeghuis terechtkomt. Er is dan geen tijd om een passende plek te zoeken. De oudere wordt op de eerste beschikbare afdeling geplaatst. Maar die afdeling is niet altijd geschikt voor zijn of haar specifieke zorgvraag. Zodra er een plek vrijkomt op een beter passende afdeling, volgt een verhuizing. Voor de bewoner is dat verwarrend en stressvol. ### Plooien naar het systeem Daarnaast speelt het systeem een grote rol. Verpleeghuizen hebben te maken met budgetten, personeelstekorten en wachtlijsten. Soms moeten bewoners verhuizen omdat een afdeling wordt gesloten of samengevoegd. Of omdat er ruimte nodig is voor een nieuwe groep bewoners. Het systeem bepaalt dan de verhuizing, niet de behoefte van de oudere. Dat wringt. ### Waarom dit een probleem is Verhuizen binnen een verpleeghuis is niet zomaar een kwestie van een paar dozen verplaatsen. Het betekent: - **Desoriëntatie**: de weg kwijtraken in een nieuw gebouw, nieuwe gezichten, nieuwe routines. - **Verlies van sociale contacten**: medebewoners en vertrouwde verzorgenden achterlaten. - **Stress en angst**: vooral bij mensen met dementie kan dit leiden tot verergering van klachten. - **Gezondheidsrisico's**: onderzoek toont aan dat verhuizingen kunnen leiden tot meer valincidenten, ondervoeding en zelfs overlijden. > "We moeten ons realiseren dat een verhuizing voor een kwetsbare oudere net zo ingrijpend is als voor een kind dat van school wisselt," aldus Verbeek. ### Wat kunnen we doen? Gelukkig zijn er oplossingen. Verbeek pleit voor meer kleinschalige woonvormen waar bewoners kunnen blijven wonen, ook als hun zorgzwaarte toeneemt. Daarnaast is het belangrijk om crisisopnames te voorkomen door betere thuiszorg en respijtzorg. Zo voorkom je dat iemand halsoverkop moet verhuizen. Ook kunnen verpleeghuizen flexibeler omgaan met afdelingen, zodat een verhuizing niet nodig is als de zorgvraag verandert. ### Conclusie Het is zorgwekkend dat een derde van de verpleeghuisbewoners te maken krijgt met een verhuizing. Het doorbreekt hun gevoel van veiligheid en thuis. Door anders te organiseren en meer maatwerk te bieden, kunnen we dit aantal terugdringen. Laten we zorgen dat ouderen niet steeds opnieuw hoeven te wennen aan een nieuwe omgeving. Iedereen verdient een plek waar hij of zij zich echt thuis voelt.