Digitale zorg: waarom moeilijk bereikbare groepen gewoon in het ziekenhuis lopen

Margriet Bos · 2026-10-29

Van inkoop tot implementatie zou digitale toegankelijkheid een kernwaarde moeten zijn bij zorgorganisaties. Dat stelt Lucille Standaar, die onlangs promoveerde op de digitalisering van de zorg. “De zogeheten moeilijk bereikbare groepen lopen gewoon rond in het ziekenhuis.” Het is een prikkelende uitspraak die je aan het denken zet. Want als die groepen er gewoon zijn, waarom bereiken we ze dan zo moeilijk? Standaar pleit ervoor om digitale toegankelijkheid niet als bijzaak te zien, maar als fundament. ### Waarom digitale toegankelijkheid geen luxe is Digitaal is het nieuwe normaal. Patiënten regelen hun afspraken online, bekijken uitslagen in een portaal en communiceren via apps met hun zorgverlener. Maar niet iedereen kan dat. Mensen met een visuele beperking, laaggeletterden, ouderen zonder digitale vaardigheden – ze vallen buiten de boot als systemen niet toegankelijk zijn. “We denken vaak dat we hen niet bereiken omdat ze niet willen,” zegt Standaar. “Maar ze willen wel. Ze kunnen alleen niet.” ### De kloof tussen beleid en praktijk Veel zorgorganisaties hebben toegankelijkheid hoog in het vaandel staan. Toch blijkt de praktijk weerbarstig. Inkoopteams letten vooral op prijs en functionaliteit. Implementatieteams worstelen met weerstand en tijdgebrek. En zo verdwijnt toegankelijkheid naar de achtergrond. Standaar benadrukt dat het anders moet. “Je moet het vanaf het begin meenemen. Niet als sluitpost, maar als uitgangspunt.” ### Hoe pak je het wel aan? - Betrek eindgebruikers bij de keuze voor nieuwe systemen. Laat hen testen en feedback geven. - Zet toegankelijkheid als harde eis in je inkoopcontract. Geen uitzonderingen. - Train medewerkers in bewustwording. Leer hen signalen herkennen van mensen die vastlopen. - Monitor continu. Toegankelijkheid is geen eenmalig project, maar een doorlopend proces. ### Een cultuurverandering Uiteindelijk draait het niet alleen om techniek. Het gaat om een cultuur waarin iedereen meetelt. Waarin we niet wegkijken van de mensen die extra hulp nodig hebben. Standaar: “De moeilijk bereikbare groepen zijn niet moeilijk. Wij maken het moeilijk voor hen.” Die woorden blijven hangen. Want in de zorg gaat het uiteindelijk om mensen. Alle mensen. Ook degenen die we soms uit het oog verliezen. Wil je meer weten over hoe je digitale toegankelijkheid in de praktijk brengt? Begin bij de basis: luister naar de mensen om wie het gaat.