Deze groene innovatie bespaart de zorg jaarlijks 400 miljoen euro

Margriet Bos · 2026-07-20

Het kabinet heeft voor het eerst een lijst met kritieke grondstoffen gepresenteerd. Dit klinkt misschien als een ver-van-je-bed-show, maar het raakt ons allemaal. Want wat gebeurt er eigenlijk met al die grondstoffen die we gebruiken? In de zorg is het schrijnend: veel materialen worden maar een keer gebruikt en belanden dan in de prullenbak. Denk aan medische hulpmiddelen, verpakkingen en apparatuur. Dit is goed voor 13 procent van het nationale verbruik. Dat is een flink deel. ### Waarom is dit belangrijk? Het probleem is dat we vaak niet nadenken over waar grondstoffen vandaan komen en waar ze eindigen. Kritieke grondstoffen zijn materialen die essentieel zijn voor onze economie, maar waarvan de aanvoer onzeker is. Denk aan lithium voor batterijen of zeldzame aardmetalen voor elektronica. Als we deze materialen verspillen, worden we afhankelijk van andere landen en stijgen de kosten. Bovendien is het slecht voor het milieu. ### Vijf voorbeelden van slimmer grondstofgebruik Zorgvisie deelt vijf voorbeelden van hoe de zorg slimmer met grondstoffen kan omgaan. Deze voorbeelden laten zien dat kleine veranderingen een groot verschil kunnen maken. - **Hergebruik van medische apparatuur**: In plaats van wegwerpapparatuur kunnen we materialen steriliseren en opnieuw gebruiken. Dit bespaart niet alleen grondstoffen, maar ook geld. Een operatieset die normaal na een keer gebruiken wordt weggegooid, kan na sterilisatie nog tientallen keren worden ingezet. - **Circulaire inkoop**: Ziekenhuizen kunnen bij de inkoop letten op duurzaamheid. Kies voor producten die gemaakt zijn van gerecyclede materialen of die makkelijk te recyclen zijn. Dit klinkt logisch, maar in de praktijk wordt er nog te vaak voor de goedkoopste optie gekozen zonder naar de levenscyclus te kijken. - **Minder verpakkingsafval**: Veel medische producten komen in overbodige verpakkingen. Door slimmer te ontwerpen, kunnen we de hoeveelheid afval drastisch verminderen. Denk aan herbruikbare containers voor transport in plaats van wegwerpdozen. - **Digitalisering van dossiers**: Papieren dossiers zijn niet alleen onhandig, ze verbruiken ook veel grondstoffen. Door over te stappen op digitale systemen besparen we papier, inkt en opslagruimte. Bovendien is het efficiënter voor zorgverleners. - **Reparatie in plaats van vervanging**: In plaats van kapotte apparatuur direct te vervangen, kunnen we reparatie stimuleren. Dit verlengt de levensduur en vermindert de vraag naar nieuwe grondstoffen. Een simpele reparatie van een infuuspomp kan al duizenden euro's besparen. > "We kunnen niet blijven doen alsof grondstoffen oneindig zijn. Het is tijd om na te denken over een circulaire economie in de zorg." – Aldus een expert op het gebied van duurzaamheid. ### Hoeveel kan dit opleveren? De besparing is niet alleen goed voor het milieu, maar ook voor de portemonnee. Jaarlijks kan de zorg zo'n 400 miljoen euro besparen door slimmer met grondstoffen om te gaan. Dat is geld dat weer geïnvesteerd kan worden in betere zorg of lagere premies. Stel je voor: die 400 miljoen euro is genoeg om duizenden extra verpleegkundigen aan te nemen of om nieuwe technologieën te financieren. ### Wat kun jij doen? Of je nu in de zorg werkt of niet, je kunt bijdragen aan een duurzamere wereld. Denk na over wat je koopt en hoe je het gebruikt. Vraag jezelf af: kan dit product worden hergebruikt? Is er een duurzamer alternatief? Door bewust te kiezen, help je niet alleen het milieu, maar ook de samenleving.