De kunst van het ongelukkig zijn: een aanrader voor zorgprofessionals

Margriet Bos · 2026-05-26

In deze rubriek deelt een zorgbestuurder een recent gelezen boek dat indruk maakte. Deze keer is dat 'De kunst van het ongelukkig zijn' van Dirk de Wachter. Het boek gaat over mildheid, realisme en het najagen van zingeving in plaats van geluk. Maar waarom zou dit boek juist voor zorgprofessionals interessant zijn? Laten we dat eens bekijken. ### Waarom dit boek eruit springt Dirk de Wachter, een bekende Belgische psychiater, heeft met dit boek een tegendraads geluid laten horen. In een tijd waarin we allemaal maar gelukkig moeten zijn, stelt hij dat ongeluk ook bij het leven hoort. Dat klinkt misschien somber, maar het is eigenlijk heel bevrijdend. Zijn boodschap: accepteer dat het leven niet altijd makkelijk is, en zoek naar wat echt belangrijk is. Voor zorgprofessionals is dat een herkenbaar thema. Je werkt elke dag met mensen die ziek zijn, pijn hebben of worstelen met hun situatie. Dan is het goed om te horen dat je niet constant vrolijk hoeft te zijn. Het gaat om echtheid, niet om een opgeplakte glimlach.  ### Mildheid en realisme in de zorg Een van de kernpunten in het boek is mildheid. Niet alleen naar anderen, maar ook naar jezelf. Als zorgverlener stel je vaak hoge eisen aan jezelf. Je wilt alles goed doen, maar dat is onmogelijk. De Wachter laat zien dat falen erbij hoort, en dat je daar mild over mag zijn. Daarnaast benadrukt hij realisme. In de zorgsector worden we overspoeld met protocollen en richtlijnen die perfectie beloven. Maar de realiteit is weerbarstig. Mensen worden niet altijd beter, en soms is het doel gewoon om het lijden te verzachten. Dat besef kan helpen om met meer rust te werken. - **Mildheid**: wees lief voor jezelf en anderen - **Realisme**: accepteer dat dingen niet altijd gaan zoals gepland - **Zingeving**: focus op wat er echt toe doet  ### Zingeving boven geluk De Wachter pleit ervoor om niet te jagen op geluk, maar te zoeken naar zin. Dat is een belangrijk onderscheid, zeker in de zorg. Geluk is vaak vluchtig en afhankelijk van omstandigheden. Zingeving is dieper: het geeft richting aan je leven, ook als het moeilijk is. Voor zorgprofessionals kan dat betekenen dat je voldoening haalt uit het feit dat je er bent voor een ander, ook al kun je niet alles oplossen. Het boek biedt handvatten om die zingeving te vinden, zonder in clichés te vervallen. > "Het leven is niet altijd mooi, maar het kan wel betekenisvol zijn." - Dirk de Wachter ### Praktische tips voor in de praktijk Hoe kun je de inzichten uit dit boek toepassen in je dagelijkse werk? Hier zijn een paar suggesties: - **Neem de tijd voor reflectie**: sta regelmatig stil bij waarom je dit werk doet. Wat geeft je energie? Wat niet? - **Wees eerlijk over grenzen**: het is oké om te zeggen dat iets te veel is. Dat is geen zwakte, maar zelfkennis. - **Creëer momenten van rust**: een korte wandeling of een kop koffie zonder telefoon kan wonderen doen. - **Zoek aansluiting bij collega's**: deel ervaringen en steun elkaar. Je staat er niet alleen voor. ### Conclusie 'De kunst van het ongelukkig zijn' is geen zweverig zelfhulpboek, maar een nuchtere en wijze gids voor een rijker leven. Voor zorgprofessionals biedt het herkenning en troost. Het leert je om mild te zijn voor jezelf en de realiteit te omarmen. En dat is precies wat je nodig hebt in een veeleisende sector. Dus, als je op zoek bent naar een boek dat je aan het denken zet en je helpt om met meer veerkracht te werken, dan is dit een echte aanrader. Het kost € 22,99 en is verkrijgbaar bij de meeste boekhandels. Lees het, en ontdek hoe ongeluk je soms verder brengt dan geluk.