CliniClowns onder vuur: imagoprobleem of onbegrip?

Margriet Bos · 2026-06-16

Al 34 jaar zijn ze een vertrouwd gezicht in de zorg. Met spel en humor weten ze zelfs de meest gespannen momenten te verlichten. Maar één opmerking van een IC-arts zette hun imago flink onder druk. Wat is er aan de hand met de CliniClowns? En welke rol spelen ze eigenlijk in de zorg? ### Wat is er gebeurd? Een IC-arts uitte kritiek op de inzet van CliniClowns op de intensive care. Volgens hem zouden ze meer afleiden dan helpen. Die uitspraak sloeg in als een bom. Want laten we eerlijk zijn: wie is er niet blij met een vrolijke noot in een verder zo klinische omgeving? Maar de kritiek raakt een gevoelige snaar. Het roept vragen op over de effectiviteit van humor in de zorg. Hebben CliniClowns echt een plek op de IC, of is het vooral een goedbedoeld maar misplaatst initiatief?  ### De kracht van spel en humor CliniClowns zelf benadrukken dat hun werk verder gaat dan alleen een grapje maken. “Met spel, humor en contact maken wij iedereen in de zorg bewust van zijn eigen handelen,” zeggen ze. Ze werken niet alleen met patiënten, maar ook met zorgverleners. Door even uit de dagelijkse routine te stappen, ontstaat er ruimte voor reflectie. - Ze verminderen stress bij zowel patiënten als personeel. - Ze helpen kinderen (en volwassenen) om angsten te overwinnen. - Ze zorgen voor een menselijker sfeer op afdelingen. Het is dus niet alleen maar entertainment. Het is een serieuze vorm van psychosociale ondersteuning. ### Het imagoprobleem Toch blijft het imago van de CliniClowns kwetsbaar. Mensen denken al snel aan clowns die enkel voor de lol komen. Maar niets is minder waar. Ze krijgen een uitgebreide training in communicatie, empathie en omgang met zieke kinderen. Hun rode neuzen en gekke kleding zijn slechts een middel, geen doel. De opmerking van de IC-arts heeft echter wel schade aangericht. Het zet vraagtekens bij hun professionaliteit. En dat terwijl ze al 34 jaar lang hun waarde bewijzen. ### Wat zegt het onderzoek? Er is steeds meer wetenschappelijk bewijs dat humor een positief effect heeft op het herstelproces. Lachen verlaagt het stresshormoon cortisol en stimuleert de aanmaak van endorfine. Dat is niet alleen fijn, het heeft ook meetbare fysiologische voordelen. Toch is er nog weinig onderzoek specifiek naar CliniClowns op de IC. Het is dus lastig om objectief te zeggen of ze daar thuishoren. Wat wel duidelijk is: ze vullen een gat in de zorg dat anders misschien leeg blijft. ### Een blik vooruit De CliniClowns gaan niet zomaar weg. Ze blijven zich inzetten voor een warmere, menselijkere zorg. Maar het gesprek over hun rol is belangrijk. Want alleen door kritisch te blijven, kunnen we de zorg écht verbeteren. Of je nu fan bent of niet, één ding is zeker: ze zetten je aan het denken. En dat is precies wat ze willen. Dus de volgende keer dat je een rode neus ziet op een IC-afdeling, weet dan dat er meer achter zit dan alleen een grap. Het is een serieuze poging om de zorg een beetje zachter te maken.