Waarom De Blok waarschuwt: palliatieve zorg via vpt op losse schroeven
Margriet Bos ·
Luister naar dit artikel~4 min

Buurtzorg-bestuurder Jos de Blok waarschuwt in de Tweede Kamer: de bekostiging van palliatieve zorg via het vpt leidt tot fragmentatie. Wat betekent dit voor de zorg?
### Een waarschuwing uit de praktijk
Stel je voor: je bent ongeneeslijk ziek en het liefst blijf je thuis, in je eigen bed, met je eigen spullen om je heen. Dat kan tegenwoordig via het volledig pakket thuis, kortweg vpt. Maar volgens Jos de Blok, bestuurder van Buurtzorg, kleeft er een groot probleem aan deze manier van bekostigen. Tijdens het Ronde Tafelgesprek palliatieve zorg in de Tweede Kamer op 1 oktober zei hij ronduit dat de financiering via vpt een weeffout is in het zorgstelsel. Eentje die leidt tot fragmentatie. En dat raakt direct aan waar het in de palliatieve zorg om zou moeten gaan: rust, waardigheid en continuïteit.
### Wat is er aan de hand?
Het vpt is bedoeld om mensen met een zware zorgvraag thuis te laten blijven, in plaats van opname in een hospice of verpleeghuis. Klinkt goed, toch? Het probleem zit hem in de bekostiging. Die is opgeknipt in losse onderdelen, en daardoor ontstaat er een lappendeken aan regels, budgetten en verantwoordelijkheden. Zorgverleners moeten steeds schakelen tussen verschillende potjes. Gevolg: de zorg raakt versnipperd, en de patiënt merkt dat aan alles.
> “De bekostiging van palliatieve zorg via het vpt is een weeffout in het zorgstelsel die tot fragmentatie leidt.” – Jos de Blok
### Waarom fragmentatie zo schadelijk is
Palliatieve zorg draait om vertrouwen. Een vast gezicht, iemand die weet wat je nodig hebt zonder dat je het elke keer opnieuw moet uitleggen. Maar door de versnipperde financiering lukt dat steeds minder goed. Denk aan:
- **Steeds wisselende zorgverleners** doordat verschillende organisaties elk hun eigen stukje doen.
- **Administratieve rompslomp** die zorgverleners tijd kost die ze beter aan de patiënt kunnen besteden.
- **Onduidelijkheid over verantwoordelijkheid** waardoor niemand zich echt eigenaar voelt van het hele traject.
- **Gemiste signalen** omdat informatie niet goed wordt overgedragen tussen partijen.
Voor de patiënt betekent dit onrust in een fase waarin rust juist zo belangrijk is. Voor de naasten betekent het extra stress en het gevoel dat ze zelf de coördinatie op zich moeten nemen.
### Wat betekent dit voor de toekomst?
De Blok pleit niet voor het afschaffen van het vpt, maar wel voor een fundamentele herziening. De bekostiging moet zo worden ingericht dat er ruimte is voor integrale zorg, waarbij één partij de regie heeft over het hele traject. Dat voorkomt dat patiënten van het kastje naar de muur worden gestuurd.
Daarnaast is er meer geld nodig voor palliatieve zorg in het algemeen. De vergrijzing zorgt ervoor dat steeds meer mensen deze zorg nodig hebben. Als we nu niet ingrijpen, loopt het systeem vast. En dat terwijl de wens om thuis te sterven voor veel mensen juist heel belangrijk is.
### Hoe kun je zelf iets doen?
Als professional in de ouderenzorg of als naaste van iemand die palliatieve zorg nodig heeft, kun je letten op een paar dingen:
- **Vraag naar één vast aanspreekpunt** binnen de zorgorganisatie.
- **Leg wensen en afspraken vroeg vast**, bijvoorbeeld in een zorgleefplan.
- **Blijf signaleren** als de zorg niet soepel loopt en kaart dit aan bij de zorgverlener of verzekeraar.
- **Deel ervaringen** met anderen, zodat het probleem zichtbaar blijft.
Het debat in de Tweede Kamer is een begin, maar echte verandering begint bij bewustwording. De Blok heeft in ieder geval een stevig signaal afgegeven. Nu is het aan de politiek en de zorgsector om te voorkomen dat palliatieve zorg verder versnippert.
### Conclusie
De bekostiging van palliatieve zorg via het vpt is volgens Jos de Blok een weeffout die leidt tot fragmentatie. Dat is een ernstige waarschuwing, want palliatieve zorg verdient een solide, samenhangend fundament. Alleen dan kunnen mensen in hun laatste levensfase de rust en waardigheid krijgen die ze verdienen. Het is te hopen dat zijn boodschap niet aan dovemansoren gericht is.