Boekrecensie: Hoe gezond is de zorg eigenlijk?

Margriet Bos · 2026-06-15

In deze rubriek duiken we in een boek dat je aan het denken zet: *Hoe gezond is het ziekenhuis eigenlijk?* van oncoloog Schelto Kruijff. Het zijn fundamentele vragen over de geneeskunde die hij stelt, en eerlijk: ze raken ons allemaal. Want hoe vaak laten we ons niet behandelen zonder echt te weten of het nodig is? ### Overbehandeling: een stille epidemie Kruijff is geen doorsnee arts. Hij spreekt zich openlijk uit tegen overbehandeling en overdiagnostiek. En dat is niet zomaar een mening; het is een urgent probleem. Denk aan scans die onnodige bijwerkingen geven of operaties die geen verschil maken in overleving. Het gebeurt vaker dan je denkt. - Patiënten krijgen behandelingen die niet bewezen effectief zijn. - Artsen voelen druk om alles te doen wat mogelijk is, ook als het niet nodig is. - Het systeem beloont meer zorg, niet betere zorg. Dit boek houdt de medische wereld een spiegel voor. En dat is confronterend, maar ook nodig. Want wie durft er te zeggen dat we soms te veel doen? ### Een persoonlijke kijk op geneeskunde Wat dit boek bijzonder maakt, is de toon. Kruijff schrijft niet vanuit een ivoren toren, maar als een mens die zelf ook twijfelt. Hij deelt zijn eigen ervaringen als oncoloog, en dat maakt het verhaal zo herkenbaar. Je voelt zijn worsteling: hoe balanceren we tussen hoop en realiteit? > "We moeten durven vragen: wat heeft deze patiënt écht nodig?" Dat citaat vat de kern samen. Het gaat niet om minder zorg, maar om slimmere zorg. En dat is precies waar wij als professionals in persoonsalarmering ook mee bezig zijn. Hoe zorgen we dat ouderen veilig zijn zonder ze te overbelasten met technologie? ### Wat kunnen we leren? Dit boek is geen droge medische verhandeling. Het is een oproep tot verandering. Voor zorgprofessionals, maar ook voor ons als maatschappij. Want uiteindelijk draait het om één vraag: hoe gezond is onze zorg écht? - We moeten kritisch blijven op behandelingen. - Patiënten moeten beter geïnformeerd worden. - En wij als hulpverleners moeten durven kiezen voor kwaliteit boven kwantiteit. Het is een aanrader voor iedereen die zich bezighoudt met zorg. Of je nu arts bent, mantelzorger, of gewoon nieuwsgierig. Het zet je aan het denken over de keuzes die we maken. En dat is precies wat we nodig hebben in een tijd waarin zorg steeds complexer wordt.