Boekrecensie: Hoe gezond is de zorg eigenlijk?

Margriet Bos · 2026-06-15

In deze boekenrubriek duiken we in een prikkelend boek dat je aan het denken zet over de moderne geneeskunde. Onze boekenredacteur, Krista Kroon, bespreekt 'Hoe gezond is het ziekenhuis eigenlijk, fundamentele vragen over de geneeskunde' van Schelto Kruijff. Deze ervaren oncoloog neemt geen blad voor de mond. Hij spreekt zich uit tegen de trend van overbehandeling en overdiagnostiek, en houdt zijn eigen beroepsgroep een kritische spiegel voor. Het is een onderwerp dat ons allemaal raakt. Want wie wil er nu niet weten of die extra scan of behandeling echt nodig is? Kruijff stelt de vragen die we vaak vergeten te stellen. En dat is precies waarom dit boek zo belangrijk is voor zorgprofessionals en ook voor ons als patiënten. ### Waarom dit boek er toe doet Je kent het wel: je gaat naar de dokter met een simpele klacht, en voor je het weet sta je in de rij voor een MRI-scan. Volgens Kruijff gebeurt dit veel te vaak. Hij laat zien dat meer zorg niet altijd betere zorg betekent. Soms is het zelfs schadelijk. Het boek is geen aanval op artsen, maar een uitnodiging om kritisch na te denken over wat we echt nodig hebben. - Overbehandeling kan leiden tot onnodige stress en complicaties. - Overdiagnostiek zorgt voor valse alarmen en extra onderzoeken die niet nodig zijn. - Patiënten worden vaak niet goed geïnformeerd over de risico's van bepaalde ingrepen. Kruijff pleit voor een meer mensgerichte benadering. Hij wil dat artsen meer luisteren naar hun patiënten en minder snel naar de medische technologie grijpen. Het is een frisse wind in een wereld die soms te veel draait om protocollen en cijfers. ### Een spiegel voor de zorg Wat dit boek bijzonder maakt, is de eerlijkheid van de auteur. Hij is zelf oncoloog en kent de praktijk van binnenuit. Toch durft hij kritische vragen te stellen over zijn eigen vakgebied. Dat is niet alleen moedig, maar ook verfrissend. Hij beschrijft situaties waarin artsen uit gewoonte of angst voor claims te veel doen. Het is een spiegel die de hele zorgsector nodig heeft. Stel je voor: je bent 75 jaar en hebt last van je knie. In plaats van een simpele oefentherapie krijg je meteen een operatie aangeboden. Is dat echt de beste keuze? Kruijff laat zien dat minder vaak meer is. Zijn boodschap is simpel: durf vragen te stellen en wees kritisch op adviezen. ### Wat je kunt leren van dit boek Voor zorgprofessionals is dit boek een must-read. Het helpt je om bewuster om te gaan met diagnostiek en behandelingen. Maar ook als patiënt kun je er veel uithalen. Je leert hoe je betere vragen kunt stellen aan je arts en wanneer je een second opinion moet vragen. > “De beste dokter is niet degene die het meeste doet, maar degene die het juiste doet op het juiste moment.” – Schelto Kruijff Dit citaat vat de kern van het boek perfect samen. Het gaat niet om meer, maar om beter. En dat is een les die we allemaal kunnen gebruiken. ### Conclusie 'Hoe gezond is het ziekenhuis eigenlijk?' is een boek dat je aan het denken zet. Het is geschreven in een toegankelijke stijl, zonder te veel medisch jargon. Daardoor is het geschikt voor zowel professionals als geïnteresseerde leken. Kruijff geeft een eerlijk en soms confronterend beeld van de moderne geneeskunde. Maar bovenal biedt het hoop: hoop dat we slimmer en menselijker kunnen omgaan met zorg. Dus of je nu in de zorg werkt of gewoon nieuwsgierig bent naar hoe het echt zit: dit boek is een aanrader. Het is een uitnodiging om stil te staan bij de vraag: hoe gezond is de zorg eigenlijk? En wat kunnen we doen om het beter te maken?