Waarom bezuinigen op passende zorg juist geld kan kosten

Margriet Bos · 2026-11-03

Als bezuinigen een doel op zich wordt binnen passende zorg, dan dreigt de hele beweging te verzuren. Dat zegt Jan Kremer, speciaal gezant passende zorg bij het ministerie van VWS. Zijn waarschuwing is helder: maak van bezuinigen geen doel, want dan eindig je met rantsoenering. En rantsoenering leidt bijna altijd tot minder doen — minder zorg, minder aandacht, minder kwaliteit. ### Het probleem met bezuinigen als doel Kremer ziet een patroon dat zich vaker voordoet. Zodra besparen het uitgangspunt wordt, verschuift de focus van goede zorg naar goedkope zorg. "Het leidt vrijwel altijd tot minder doen," zegt hij daarover. Dat klinkt misschien logisch, maar het is precies de verkeerde route. Want die besparing komt er vaak toch wel. Niet door te snijden in wat mensen nodig hebben, maar door slimmer te werken en onnodige zorg te schrappen. Het verschil zit in de intentie. Ga je voor minder kosten of voor betere zorg tegen dezelfde kosten? ### Waarom dit senioren direct raakt Voor ouderen die afhankelijk zijn van zorg of persoonsalarmering is dit geen abstracte discussie. Als passende zorg verzuurt, merken zij dat als eerste. Denk aan: - Langere wachttijden voor een indicatie of hulpmiddel - Minder ruimte voor een persoonlijk gesprek over wat iemand écht nodig heeft - Strakkere regels die geen rekening houden met iemands situatie - Meer nadruk op het goedkoopste middel in plaats van het passende middel Juist bij persoonsalarmering en veiligheid thuis telt maatwerk zwaar. Een verkeerd gekozen systeem kost op termijn meer dan een goed passend exemplaar. ### De beweging die wél werkt Kremer pleit ervoor om passende zorg te zien als een beweging, niet als een bezuinigingstruc. Het idee erachter is simpel: doe wat nodig is, laat wat overbodig is, en houd de kwaliteit overeind. Dat vraagt om vertrouwen in de professional en om ruimte om keuzes te maken die per persoon verschillen. > "Als bezuinigen een doel op zich wordt en leidt tot rantsoenering, dan verzuren we de beweging die we juist nodig hebben." Die uitspraak vat de kern samen. Besparen mag een gevolg zijn, nooit het startpunt. ### Wat dit betekent voor de praktijk Voor professionals in de ouderenzorg is de boodschap praktisch toepasbaar. Blijf kijken naar wat iemand nodig heeft, ook als de druk om te besparen toeneemt. Leg uit waarom een bepaalde keuze past, en onderbouw waarom goedkoper niet altijd beter is. Zo houd je de beweging gezond. Uiteindelijk draait het om één vraag: doen we dit om de zorg beter te maken, of alleen om de rekening te verlagen? Het antwoord bepaalt of passende zorg een beweging blijft of een verkapte bezuiniging wordt.