AI in de zorg: waarom wetgeving gevaarlijk achterloopt

Margriet Bos · 2026-10-09

### De kloof tussen AI en wetgeving Stel je voor: je huisarts vertrouwt op een algoritme dat je gezondheid voorspelt. Klinkt efficiënt, toch? Maar wat als dat algoritme een fout maakt en niemand precies weet wie verantwoordelijk is? Dat is precies waar Europese wetenschappers nu voor waarschuwen. Twee vooraanstaande Europese wetenschappelijke organisaties hebben een rapport uitgebracht waar je toch even bij stilstaat. AI in de zorg gaat zo snel dat de wetgeving het simpelweg niet kan bijbenen. En dat terwijl we onze gezondheid steeds vaker aan slimme systemen toevertrouwen. > "Als we onze gezondheid aan AI willen toevertrouwen, is dit het moment om in actie te komen." Die woorden komen niet van een of andere alarmist, maar van serieuze onderzoekers. Het is een wake-upcall. Want hoe langer we wachten, hoe groter de risico's worden. ### Waarom dit jou aangaat (ja, echt) Misschien denk je: AI in de zorg, dat is toch iets voor techneuten en beleidsmakers? Maar niets is minder waar. Als senior – of als professional die met senioren werkt – krijg je er direct mee te maken. Denk aan persoonlijke alarmsystemen die slimme algoritmes gebruiken om valincidenten te voorspellen. Of aan wearables die je hartritme monitoren en automatisch hulpdiensten inschakelen. Dat klinkt geweldig, toch? Zeker. Maar er zit een addertje onder het gras. Want wie is er aansprakelijk als zo'n systeem een val niet opmerkt? De fabrikant? De zorgverlener? Of jijzelf? ### De rol van AI in persoonsalarmering Persoonlijke alarmering voor senioren is een van de snelst groeiende AI-toepassingen. Systemen leren je dagelijkse routines kennen en slaan alarm als er iets afwijkt. Een slimme polsband die merkt dat je niet bent opgestaan, kan automatisch een familielid of zorgverlener waarschuwen. Maar zonder duidelijke wetgeving blijft het gissen naar de grenzen. Wat mag zo'n systeem wel en niet doen? Hoe zit het met privacy? En belangrijker: wat als het misgaat? ### Wat er nu moet gebeuren Volgens de onderzoekers is er geen tijd te verliezen. Ze pleiten voor: - Duidelijke Europese richtlijnen voor AI in de zorg - Verplichte transparantie over hoe algoritmes beslissingen nemen - Aansprakelijkheidsregels die helder zijn voor iedereen - Regelmatige audits van AI-systemen die met gezondheid te maken hebben Zonder zulke maatregelen blijft het vertrouwen in AI broos. En dat is jammer, want de technologie kan levens redden – als we het tenminste veilig en verantwoord inzetten. ### Wat betekent dit voor jou? Als senior of zorgprofessional is het belangrijk om kritisch te blijven. Vraag bij aanschaf van een persoonlijk alarmsysteem altijd naar de AI-functionaliteit. Hoe werkt het? Welke data wordt verzameld? En hoe zit het met de bescherming van je privacy? Wees niet bang voor technologie, maar wees wel bewust. Want uiteindelijk gaat het om jouw veiligheid en die van je naasten. En dat is te belangrijk om aan het toeval over te laten. De wetenschappers hebben hun waarschuwing gegeven. Nu is het aan ons – en aan de beleidsmakers – om ervoor te zorgen dat AI in de zorg een zegen blijft, geen risico.