Afvalberg in de zorg: 5 slimme voorbeelden

Margriet Bos · 2026-05-29

Stel je voor: 175 zorgorganisaties die samen de handen uit de mouwen steken. Niet voor een nieuwe technologie of een complexe reorganisatie, maar voor iets simpels: minder afval. Het klinkt misschien klein, maar de impact is enorm. De Green Deal wil namelijk in 2026 een kwart minder restafval. En dat is hard nodig. Zorginstellingen produceren bergen afval. Denk aan plastic verpakkingen, etensresten en wegwerpartikelen. Maar steeds meer organisaties zien in dat het anders kan. Ze besparen niet alleen op kosten, maar dragen ook bij aan een betere wereld. En het mooie? Het hoeft niet ingewikkeld te zijn. ### Waarom deze actie er toe doet De Week zonder Afval is een initiatief waarbij medewerkers van zorgorganisaties een week lang extra letten op hun afval. Het doel? Bewustwording creëren en laten zien dat kleine veranderingen groot verschil maken. En dat werkt. Uit eerdere edities blijkt dat deelnemers gemiddeld 15% minder restafval produceren. Dat is niet alleen goed voor het milieu, maar ook voor de portemonnee. ### Vijf slimme voorbeelden uit de praktijk Hier zijn vijf voorbeelden die aantonen dat afvalreductie in de zorg niet alleen mogelijk is, maar ook voordelig. - **Herbruikbare bekers in plaats van wegwerpbekers:** Een zorginstelling schakelde over op herbruikbare bekers voor koffie en thee. Dit bespaarde hen jaarlijks € 5.000 aan aanschafkosten en 2.000 kilogram afval. - **Afval scheiden op de afdeling:** Door aparte bakken voor plastic, papier en restafval te plaatsen, werd de hoeveelheid restafval met 30% verminderd. Medewerkers waren actief betrokken bij het scheiden. - **Voedselverspilling tegengaan:** Een verpleeghuis begon met het plannen van maaltijden op basis van daadwerkelijke bewonersvoorkeuren. Dit leidde tot 20% minder etensresten en een besparing van € 3.000 per jaar. - **Digitale formulieren in plaats van papier:** Een organisatie digitaliseerde alle administratie. Dit bespaarde 500 kilogram papier per jaar en verminderde de opslagkosten. - **Hergebruik van materialen:** Van beddengoed tot verbandmateriaal: door items te wassen en te hergebruiken, werd de afvalberg met 25% verkleind. > "Het is niet alleen goed voor het milieu, maar ook voor de portemonnee. Elke euro die we besparen, kunnen we weer investeren in zorg." – Een deelnemende zorgmanager. ### Hoe jij kunt bijdragen Jij vraagt je misschien af: wat kan ik doen? Het antwoord is simpel. Begin klein. Kijk naar je eigen werkplek. Zie je kansen om afval te verminderen? Praat erover met collega's. Vaak zijn de beste ideeën de eenvoudigste. Denk aan het scheiden van afval, het stoppen met wegwerpplastic of het kiezen voor digitale alternatieven. Het kost soms wat moeite, maar de voordelen zijn groot. En onthoud: elke stap telt. ### Conclusie De Week zonder Afval laat zien dat 175 zorgorganisaties niet alleen praten, maar doen. Ze bewijzen dat afvalreductie haalbaar is, zonder dat het ten koste gaat van de zorgkwaliteit. Sterker nog, het levert geld op. Dus waar wacht je nog op? Doe mee en maak het verschil. Samen kunnen we de afvalberg verkleinen, één stap tegelijk.