Acibadem versus ziekenhuizen: wie holt de zorg nu echt uit?
Margriet Bos ·
Luister naar dit artikel~5 min

Acibadem is voor ziekenhuizen hét voorbeeld van een zbc dat de zorg uitholt. Maar klopt dat beeld? We duiken in de rol van zbc's, niet-gecontracteerde zorg en de gevolgen voor het Nederlandse zorglandschap.
Het is een vraag die steeds vaker opduikt in de Nederlandse zorg: wat gebeurt er eigenlijk als een commercieel succesvolle zorgaanbieder als Acibadem zich tussen de traditionele ziekenhuizen en de patiënt wurmt? Voor veel ziekenhuizen is Acibadem hét voorbeeld van een zelfstandig behandelcentrum (zbc) dat de zorg 'uitholt'. Maar klopt dat beeld wel? En welke rol speelt deze aanbieder nu echt in het zorglandschap?
Laten we eerst even teruggaan naar de basis. Een zbc is geen ziekenhuis, maar biedt wel gespecialiseerde zorg aan. Denk aan oogoperaties, huidbehandelingen of bepaalde vormen van revalidatie. Het verschil zit hem vaak in de schaal en de focus. Waar een ziekenhuis alle spoedeisende hulp, intensive care en nachtelijke bezetting moet draaien, kan een zbc zich volledig richten op één of enkele behandelingen. Dat klinkt efficiënt, en dat is het vaak ook.
Maar hier wringt precies de schoen. Want wat is 'efficiënt' als je het afzet tegen de totale zorgvraag? Een ziekenhuis moet altijd klaarstaan voor de complexe gevallen, de onverwachte complicaties en de chronische patiënten die nergens anders terechtkunnen. Een zbc kan die verantwoordelijkheid makkelijk naast zich neerleggen. En dat zorgt voor een scheve verhouding.
### De aantrekkingskracht van een zbc
Waarom kiezen patiënten eigenlijk voor een partij als Acibadem? Het antwoord is simpel: snelheid, gemak en service. Geen maandenlange wachtlijsten, geen onpersoonlijke behandeling in een grote organisatie. Je krijgt een afspraak wanneer het jou uitkomt, je wordt netjes geholpen en je bent zo weer buiten. Voor veel mensen is dat een verademing vergeleken met de bureaucratie die ze in het ziekenhuis ervaren.
Daar komt bij dat zbc's vaak gebruikmaken van de nieuwste technologie en behandelmethoden. Ze kunnen sneller schakelen omdat ze geen logge organisatie achter zich hebben. Dat trekt niet alleen patiënten, maar ook zorgverleners die graag in een omgeving werken waar ze echt het verschil kunnen maken. Het is een aantrekkelijk plaatje, zeker als je het vergelijkt met de werkdruk in veel reguliere ziekenhuizen.
Maar die aantrekkingskracht heeft een keerzijde. Want als de 'makkelijke' zorg weglekt naar zbc's, houden ziekenhuizen de dure en complexe zorg over. En die zorg moet ergens van betaald worden. Het gevolg is dat ziekenhuizen onder druk komen te staan, terwijl zbc's de winstgevende behandelingen binnenhalen. Dat is precies wat ziekenhuizen bedoelen met 'uithollen'.
### Niet-gecontracteerde zorg: een grijs gebied
Misschien wel het meest gevoelige onderwerp is de niet-gecontracteerde zorg. Dit zijn behandelingen die niet zijn afgesproken met zorgverzekeraars. In Nederland heeft iedereen recht op vergoeding van zorg, maar voor niet-gecontracteerde zorg geldt vaak een lagere vergoeding. Toch zijn er aanbieders die bewust geen contract afsluiten. Waarom zouden ze? Ze kunnen hun eigen prijzen bepalen en hoeven geen concessies te doen aan de zorgverzekeraar.
Voor de patiënt kan dit verwarrend zijn. Je kiest voor een aanbieder die je aanspreekt, maar achteraf blijkt dat je een flink deel van de rekening zelf moet betalen. Dat kan oplopen tot honderden euro's per behandeling. En dat is precies waar het wringt: transparantie is er wel, maar vaak pas als je er expliciet naar vraagt.
Acibadem heeft zich in het verleden uitgesproken over hoe zij met deze situatie omgaan. Ze zeggen aan de kant van de ziekenhuizen te staan, maar tegelijkertijd profiteren ze van de ruimte die de markt biedt. Het is een dubbelrol die niet altijd even duidelijk is voor de buitenwereld.
### Wat betekent dit voor de toekomst?
De discussie over zbc's en niet-gecontracteerde zorg is geen tijdelijk fenomeen. Het zorglandschap verandert razendsnel, en daar hebben we allemaal mee te maken. De vraag is niet of zbc's blijven bestaan, maar hoe we ervoor zorgen dat de zorg voor iedereen betaalbaar en toegankelijk blijft.
Daarom is het cruciaal dat zorgverzekeraars, ziekenhuizen en zbc's samen om tafel gaan. Niet om elkaar te bestrijden, maar om duidelijke afspraken te maken over kwaliteit, prijzen en transparantie. Alleen zo kunnen we voorkomen dat de zorg wordt uitgehold door partijen die vooral op winst uit zijn.
En laten we eerlijk zijn: de patiënt heeft daar ook een rol in. Door goed te vergelijken, vragen te stellen en bewust te kiezen, kun je bijdragen aan een eerlijker systeem. Niet iedereen heeft de tijd of kennis om dat te doen, maar elke stap helpt. Want uiteindelijk gaat het erom dat we allemaal de zorg krijgen die we verdienen, zonder dat iemand daar de dupe van wordt.